Giá dầu tăng khi rủi ro Biển Đỏ leo thang
Giá dầu tiếp tục tăng sang phiên thứ năm liên tiếp khi lực lượng Houthi do Iran hậu thuẫn tuyên bố tấn công hai tàu chở dầu của Ả Rập Xê Út tại Biển Đỏ. Diễn biến này làm gia tăng lo ngại rằng rủi ro vận chuyển năng lượng tại Trung Đông không còn chỉ tập trung ở eo biển Hormuz, mà đang lan sang cả Bab el-Mandeb, một tuyến hàng hải chiến lược khác của thương mại toàn cầu.
Bối cảnh thị trường
Theo Investing.com, dầu Brent kỳ hạn tháng 9 tăng 1,7% lên 95,62 USD/thùng, trong khi dầu WTI tăng 1,5% lên 88,18 USD/thùng trong phiên châu Á hôm thứ Năm. Đây là phiên tăng thứ năm liên tiếp của dầu, cho thấy phần bù rủi ro địa chính trị đang tiếp tục được cộng vào giá năng lượng.
Lực lượng Houthi tuyên bố đã nhắm vào hai tàu chở dầu Saudi là ENCELA và LAYLIA, với lý do các tàu này vi phạm lệnh phong tỏa hàng hải mới được công bố. Giới chức Ả Rập Xê Út chưa xác nhận thiệt hại, nhưng vụ việc đánh dấu một bước leo thang đáng chú ý vì nó nhắm trực tiếp vào vận chuyển dầu của Saudi Arabia, một trong những nhà xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới.
Reuters ghi nhận năm tàu chở dầu đã đổi hướng tại Biển Đỏ sau các đe dọa từ Houthi, trong đó có các tàu liên quan đến dầu thô Saudi hướng đến Trung Quốc và Ấn Độ. Lực lượng hải quân Aspides của Liên minh châu Âu cũng khuyến nghị các tàu giảm tín hiệu theo dõi và tránh Biển Đỏ hoặc Vịnh Aden do rủi ro tấn công tăng cao.
Bối cảnh này diễn ra cùng lúc xung đột Mỹ-Iran tiếp tục gây bất ổn quanh eo biển Hormuz. Khi cả Hormuz và Bab el-Mandeb đều trở thành điểm nóng, thị trường dầu phải định giá rủi ro gián đoạn kép tại hai tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng nhất khu vực Trung Đông.
Tác động đến các nhóm tài sản
Đối với dầu Brent và WTI, yếu tố hỗ trợ chính hiện tại là rủi ro vận chuyển. Khi Houthi mở rộng đe dọa sang các tàu liên quan đến Ả Rập Xê Út, thị trường phải tính đến khả năng nhiều tàu chở dầu đổi tuyến, phí bảo hiểm tăng và thời gian giao hàng kéo dài. Điều này có thể làm thắt chặt thị trường vật chất ngay cả khi nguồn cung sản xuất chưa bị cắt giảm trực tiếp.
Bab el-Mandeb là điểm nghẽn nối Biển Đỏ với Vịnh Aden. Nếu tuyến này bị gián đoạn kéo dài, nhiều tàu có thể phải đi vòng quanh miền nam châu Phi, làm tăng chi phí vận chuyển và kéo dài hành trình. Reuters ghi nhận việc chuyển hướng có thể khiến chi phí vận tải tăng thêm hơn 5 triệu USD mỗi chuyến do quãng đường dài hơn và phí qua kênh đào Suez.
Đối với nguồn cung toàn cầu, rủi ro hiện không chỉ nằm ở sản lượng dầu mà còn ở logistics. Dầu có thể vẫn được khai thác, nhưng nếu tàu khó đi qua các tuyến chiến lược, nguồn cung đến tay người mua sẽ bị trì hoãn hoặc đắt đỏ hơn. Đây là lý do giá dầu có thể tăng ngay cả khi dữ liệu tồn kho Mỹ không hoàn toàn hỗ trợ.
Dữ liệu EIA cho thấy tồn kho dầu thô thương mại Mỹ tăng 2 triệu thùng lên 411,7 triệu thùng trong tuần kết thúc ngày 17/7, trái ngược kỳ vọng giảm của thị trường. Tồn kho xăng tăng 0,8 triệu thùng, tồn kho nhiên liệu chưng cất tăng 1,4 triệu thùng, còn tổng tồn kho dầu mỏ thương mại tăng 11,6 triệu thùng. Dữ liệu này lẽ ra có thể tạo áp lực giảm giá, nhưng rủi ro địa chính trị đã lấn át tín hiệu tồn kho.
Đối với lạm phát, giá dầu tiến gần vùng 100 USD/thùng là một rủi ro đáng chú ý. Nếu Brent tiếp tục duy trì trên 90 USD và WTI trên 80 USD, chi phí nhiên liệu, vận tải, hàng hóa và sản xuất có thể tăng trở lại. Điều này có thể làm giảm tác động tích cực từ các dữ liệu CPI và PPI hạ nhiệt gần đây tại Mỹ.
Đối với Fed, giá dầu tăng tạo thêm khó khăn trong việc đánh giá triển vọng lạm phát. Nếu cú sốc năng lượng kéo dài, ngân hàng trung ương có thể phải duy trì lập trường thận trọng hơn, ngay cả khi tăng trưởng có dấu hiệu chậm lại. Điều này có thể gây áp lực lên cổ phiếu tăng trưởng, trái phiếu dài hạn và các tài sản nhạy cảm với lãi suất.
Đối với vàng, rủi ro địa chính trị tại Biển Đỏ và Hormuz có thể hỗ trợ nhu cầu trú ẩn. Tuy nhiên, tác động không hoàn toàn một chiều. Nếu dầu tăng kéo theo USD và lợi suất Mỹ phục hồi, vàng có thể gặp áp lực từ chi phí cơ hội cao hơn. Vì vậy, XAU/USD nhiều khả năng tiếp tục biến động theo cả tin tức Trung Đông và kỳ vọng Fed.


